Vraag:
wij leveren een machine waarbij de besturing en software door de afnemer wordt geleverd en geïnstalleerd. Leveren wij nu een voltooide of een onvoltooide machine?
Antwoord:
Het antwoord op de door jou gestelde vraag wordt in de Machinerichtlijn en de Machineverordening beschreven maar leidt vaak tot discussie.
De Machineverordening omschrijft in artikel 3 Definities onder punt 1.10 het volgende;
1) “machine”:
a) samenstel, voorzien van of bestemd om te worden voorzien van een aandrijfsysteem – maar niet op basis van rechtstreeks gebruikte menselijke of dierlijke spierkracht –, van onderling verbonden onderdelen of componenten waarvan er ten minste één kan bewegen, en die samengevoegd worden voor een bepaalde toepassing;
b) samenstel als bedoeld in punt a), waaraan slechts de componenten voor de montage op de plaats van gebruik of voor de aansluiting op kracht- of aandrijfbronnen ontbreken;
c) samenstel als bedoeld in de punten a) en b) dat gereed is voor montage en dat alleen in deze staat kan functioneren na montage op een vervoermiddel of montage in een gebouw of bouwwerk;
d) samenstel van machines als bedoeld in de punten a), b) en c) of van niet voltooide machines, dat – teneinde tot hetzelfde resultaat te komen – zodanig is opgesteld en wordt bestuurd dat het als één geheel functioneert;
e) samenstel van onderling verbonden onderdelen of componenten waarvan er ten minste één kan bewegen, die in hun samenhang bestemd zijn voor het heffen van lasten en waarvan de enige krachtbron rechtsreeks uitgeoefende menselijke spierkracht is;
f) samenstel als bedoeld in de punten a) tot en met e) waarop enkel de software voor de specifieke, door de fabrikant bedoelde toepassing ervan ontbreekt;
In de gids voor de toepassing van de machinerichtlijn wordt ook nog het volgende beschreven; §46 Niet voltooide machines
Machines die op zich de bepaalde toepassing ervan kunnen uitvoeren, maar alleen de benodigde beveiligingsmiddelen of veiligheidscomponenten missen, worden niet beschouwd als niet voltooide machines.
De fabrikant van de machine dient dan ook een IIA verklaring voor een voltooide machine te leveren waarin de besturing en software uitgesloten wordt. Wanneer een niet voltooide machine zou worden geleverd dient de afnemer de machine van CE markering te voorzien en dat is natuurlijk zeer onwenselijk. Vermoedelijk is er geen enkele afnemer die dit wil. Jullie afnemer zal op zoek gaan naar een andere machine van de concurrentie.
De afnemer als ontwikkelaar van de software dient op zijn beurt te beschikken;
Software schrijver/fabrikant levert indien er een veiligheidsfunctie in de software is opgenomen:
Validatie document van de software volgens EN ISO 13849-1-2 (of EN IEC 62061)
Verificatie document volgens EN ISO 13849-1-2 (of EN IEC 62061)
Functionele omschrijving van de software (opnemen in gebruiksaanwijzing van de machine)
SAT en FAT documenten
In de nieuwe Machineverordening (MV) wordt software, waarin een veiligheidsfunctie is opgenomen, beschouwd als een veiligheidscomponent waarvoor een fabrikantverklaring van overeenstemming volgens bijlage 5A, MV is vereist.